Qayda 8. Xal toplama

1. Xal toplama üsulları və onların dəyəri:

Cəhd

2. Hücum edən oyunçu aşağıdakı hallarda cəhd qeydə alır:

a. Rəqib komandanın cəhd sahəsində topu ilk olaraq yerə toxundurur.

b. Skram, rak və ya mol cəhd xəttinə çatdıqda topu ilk olaraq yerə toxundurur.

c. Topla birlikdə cəhd xəttinə çatmamış tutuş edilir, hərəkətinin təsiri ilə fasiləsiz şəkildə yer boyunca rəqibin cəhd sahəsinə daxil olur və topu ilk olaraq yerə toxundurur.

d. Rəqib komandanın cəhd xəttinin yaxınlığında tutuş edilir və dərhal uzanaraq topu yerə toxundurur.

e. Oyun sahəsindən kənarda olarkən, topa sahib olmamaq şərtilə, rəqib komandanın cəhd sahəsində topu yerə toxundurur.

Böyüt ↗

Böyüt ↗

Cəza cəhdi

Böyüt ↗

3. Rəqib komandanın qayda pozuntusu böyük ehtimalla cəhdin qeydə alınmasına və ya cəhdin daha əlverişli mövqedə qeydə alınmasına mane olduqda qapı dirəklərinin arasında cəza cəhdi verilir. Təqsirkar oyunçuya xəbərdarlıq edilməli və sarı kart göstərilməli, yaxud həmin oyunçu oyundan qovulmalıdır. Konversiya yerinə yetirilmir.

Konversiya, cərimə qolu və drop-qol

4. İstənilən qolun uğurlu olması üçün top əvvəlcə komanda yoldaşına və ya yerə toxunmadan üst tirin üzərindən və qapı dirəklərinin arasından keçməlidir.

5. Top üst tirin üzərindən və qapı dirəklərinin hündürlüyündən yuxarı keçdikdə, dirəklər daha hündür olsaydı topun onların arasından keçəcəyi müəyyən edilirsə, zərbə uğurlu sayılır.

6. Top üst tiri keçdikdən sonra külək onu yenidən oyun sahəsinə qaytardıqda xal qeydə alınır.

Konversiya

7. Cəhd qeydə alındıqda həmin komanda yerə qoyulmuş zərbə və ya drop-kiklə konversiya yerinə yetirmək hüququ qazanır. Komanda konversiya imkanından imtina edə bilər. Bax: Qayda 5.8a.

8. Zərbəni yerinə yetirən oyunçu:

a. Zərbəni oyun sahəsində, cəhdin verildiyi yerdən keçən və aut xətlərinə paralel olan xətt üzərindən yerinə yetirir.

b. Topu birbaşa yerə, qumun, yonqarın və ya zərbə dayağının üzərinə qoyur. Topu saxlayan oyunçu ona kömək edə bilər. Başqa heç bir vasitədən istifadə edilə bilməz.

c. Cəhdin verildiyi andan başlayaraq 60 saniyəlik oyun vaxtı ərzində, top aşıb yenidən qoyulmalı olsa belə, zərbəni yerinə yetirir. Cəza: zərbə ləğv edilir.

9. Zərbəni yerinə yetirən oyunçunun komandası, topu saxlayan komanda yoldaşı istisna olmaqla, zərbə vurulan anda topun arxasında qalmalı və rəqib komandanı vaxtından əvvəl irəliləməyə sövq edəcək heç bir hərəkət etməməlidir. Cəza: zərbə ləğv edilir.

10. Top zərbəni yerinə yetirən oyunçu zərbəyə yaxınlaşmağa başlamazdan əvvəl aşdıqda hakim topun yenidən qoyulmasına icazə verir. Top yenidən qoyularkən rəqib komanda öz cəhd xəttinin arxasında qalır.

11. Top zərbəni yerinə yetirən oyunçu zərbəyə yaxınlaşmağa başladıqdan sonra aşdıqda oyunçu topu vura və ya drop-qol yerinə yetirməyə cəhd edə bilər.

12. Top aşaraq cəhdin verildiyi yerdən keçən xəttdən kənara yuvarlandıqda və oyunçu topu üst tirin üzərindən keçirdikdə konversiya uğurlu sayılır.

13. Top zərbəni yerinə yetirən oyunçu zərbəyə yaxınlaşmağa başladıqdan sonra aşaraq auta çıxdıqda zərbə ləğv edilir.

Konversiya zamanı rəqib komanda

14. Bütün oyunçular öz cəhd xəttinə çəkilirlər. Zərbəni yerinə yetirən oyunçu zərbə mövqeyini tutduqdan sonra atdığı növbəti addım və ya ayaqlarından birini yerdən qaldırması, hərəkətin istiqamətindən asılı olmayaraq, zərbəyə yaxınlaşmanın başlanğıcı sayılır. Bundan sonra rəqiblər qolun qarşısını almaq üçün irəliləyə və ya tullana bilərlər, lakin bu hərəkətlər zamanı başqa oyunçuların fiziki dəstəyindən istifadə edə bilməzlər.

15. Komanda konversiya cəhdi zamanı qışqırmamalıdır.

Cəza: Konversiya zamanı rəqib komanda qaydanı pozur və zərbə uğurlu olursa, qol qüvvədə qalır. Zərbə uğursuz olursa, konversiya təkrar yerinə yetirilir və rəqib komandaya irəliləməyə icazə verilmir. Zərbənin təkrarına icazə verildikdə zərbəni yerinə yetirən oyunçu bütün hazırlıq hərəkətlərini yenidən edə və zərbənin növünü dəyişə bilər.

16. Top zərbəni yerinə yetirən oyunçu zərbəyə yaxınlaşmağa başladıqdan sonra aşdıqda rəqiblər irəliləməyə davam edə bilərlər.

17. Rəqib komanda topa toxunur və zərbə uğurlu olursa, qol qüvvədə qalır.

Cərimə qolu

18. Cərimə qolu yalnız cərimədən qeydə alına bilər.

19. Zərbəni yerinə yetirən komanda qapıya zərbə vurmaq niyyətini gecikmədən bildirməlidir.

20. Komanda hakimə qapıya zərbə vurmaq niyyətini bildirdikdə qapıya zərbə vurmalıdır. Bu niyyət hakimə şifahi bildirilə və ya zərbə dayağının, qumun gətirilməsi, yaxud oyunçunun yerdə nişan qoyması ilə göstərilə bilər. Cəza: zərbə ləğv edilir və skram verilir.

21. Zərbə komandanın niyyətini bildirdiyi andan başlayaraq 60 saniyəlik oyun vaxtı ərzində, top aşıb yenidən qoyulmalı olsa belə, yerinə yetirilməlidir. Cəza: zərbə ləğv edilir və skram verilir.

22. Zərbəni yerinə yetirən oyunçu hakimə qapıya zərbə vurmaq niyyətini bildirdikdə rəqib komanda oyunçu zərbəyə yaxınlaşmağa başladığı andan top vurulanadək əlləri yanlarında olmaqla hərəkətsiz dayanmalıdır.

23. Oyunçu qapıya zərbə vurmaq niyyətini bildirmədən drop-kik yerinə yetirir və qol qeydə alırsa, qol qüvvədə qalır.

24. Oyunçu topu birbaşa yerə, qumun, yonqarın və ya zərbə dayağının üzərinə qoyur. Topu saxlayan oyunçu ona kömək edə bilər. Başqa heç bir vasitədən istifadə edilə bilməz. Cəza: skram.

25. Cərimə qolunun qarşısını almaq məqsədilə topa qəsdən toxunan oyunçu topa qanunsuz toxunmuş sayılır.

26. Müdafiə edən oyunçu qapıya cərimə zərbəsi zamanı qışqırmamalıdır.

27. Zərbə yerinə yetirilərkən rəqib komanda qaydanı pozur və qapıya zərbə uğurlu olursa, qol qüvvədə qalır və əlavə cərimə verilmir. Zərbə uğursuz olursa, qaydanı pozmayan komandaya ilkin nişandan 10 metr irəlidə cərimə verilir. Cəza: cərimə.

Drop-qol

28. Oyunçu açıq oyunda drop-kiklə qapıya uğurlu zərbə vuraraq drop-qol qeydə alır.

29. Sərbəst zərbə verilmiş komanda, o cümlədən onun əvəzinə laynaut seçdikdə, top növbəti dəfə ölü olanadək və ya rəqib topu oynayanadək, ona toxunanadək, yaxud top daşıyan oyunçuya tutuş edənədək drop-qol qeydə ala bilməz. Belə zərbə uğursuz sayılır və oyun davam edir.